Wykrywanie i identyfikacja niewerbalnych symptomów kłamstwa | SERWIS o KŁAMSTWIE | Zobacz to! - SERWIS INFORMACYJNO-EDUKACYJNY - SPECJALISTA.eu - Serwis o Kłamstwie | Serwis Socjotechniczny | Serwis Grafologiczny | SZKOLENIA | Szkolenia dla firm | | atak socjotechniczny | audyt socjotechniczny | bezpieczeństwo biznesu | inwigilacja | inżynieria społeczna | język ciała | język gestów | kłamstwo | komunikacja niewerbalna | kontrwywiad | metody przesłuchań | metody rozpoznawania kłamstwa | metody socjotechniczne | mikroekspersja | mikrogrymasy | mimika twarzy | mowa ciała | mowa ciała kłamcy | narzędzia manipulacji | narzędzia socjotechniczne | sposoby warunkowania zachowań | sposoby wywierania wpływu | narzędzia warunkowania zachowań | narzędzia wywierania wpływu | nauka kłamania | negocjacje | ocena lojalności pracowników | ochrona informacji | ochrona kontrinwigilacyjna | ochrona własności przemysłowej | pozyskiwanie informacji | przygotowanie do przesłuchania | psychologia | psychologia biznesu | psychologia kłamstwa | psychomanipulacje | rozmowa wyjaśniająca | rozpoznanie kłamstwa | skuteczne kłamstwo | socjotechnika | socjotechnika kłamstwa | sposoby manipulacji | symptomy kłamstwa | szkolenia | szkolenia dla firm | szkolenia psychologia | szkolenia wewnętrzne | szkolenie atak socjotechniczny | szkolenie bezpieczeństwo | szkolenie inżynieria społeczna | szkolenie język ciała | szkolenie kłamstwo | szkolenie manipulacje | szkolenie metody przesłuchań | szkolenie metody rozpoznawania kłamstwa | szkolenie metody socjotechniczne | szkolenie narzędzia manipulacji | szkolenie ochrona informacji | szkolenie pozyskiwanie informacji | szkolenie rozmowa wyjaśniająca | szkolenie rozpoznanie kłamstwa | szkolenie socjotechnika | szkolenie sposoby manipulacji | szkolenie szpiegostwo | szkolenie szpiegostwo gospodarcze | szkolenie szpiegostwo przemysłowe | szkolenie techniki manipulacji | szkolenie techniki przesłuchań | szkolenie wywiad gospodarczy | szkolenie zagrożenia socjotechniczne | szpiegostwo | szpiegostwo gospodarcze | szpiegostwo przemysłowe | tajemnica przedsiębiorcy | techniki manipulacji | techniki przesłuchań | warunkowanie zachowań | wywiad gospodarczy | wywieranie wpływu | zabezpieczanie spotkań | zabezpieczenie przed podsłuchem | zagrożenia socjotechniczne | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | szkolenia ocena wiarygodności | szkolenia ocena wiarygodności osób | szkolenia ocena wiarygodności zeznań | szkolenia ocena wiarygodności wypowiedzi | | | socjotechnika | inżynieria społeczna | techniki manipulacji | wywieranie wpływu | warunkowanie zachowań | szkolenia socjotechnika | psychologia | psychotechnika | nlp | nls | manipulacje | mowa ciała | język ciała | mediacje | mediator | negocjacje | negocjator | język gestów | komunikacja niewerbalna | kreacja wizerunku | psychomanipulacje | sprzedaż perswazyjna | wywieranie wpływu | narzędzia manipulacji | narzędzia socjotechniczne | narzędzia wywierania wpływu | narzędzia warunkowania zachowań | atak socjotechniczny | ochrona informacji | pozyskiwanie informacji | metody socjotechniczne | sposoby manipulacji | szkolenia techniki manipulacji | zagrożenia socjotechniczne | kłamstwo | rozpoznanie kłamstwa | symptomy kłamstwa | mimika twarzy | techniki przesłuchań | metody przesłuchań | rozmowy wyjaśniające | psychologia kłamstwa | szkolenie kłamstwo | mowa ciała kłamcy | socjotechnika kłamstwa | skuteczne kłamstwo | nauka kłamania | wiarygodne kłamstwo | metody rozpoznawania kłamstwa | rozpoznać kłamstwo | audyt socjotechniczny | psychologia biznesu | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | | | detektyw | usługi detektywistyczne | agencja detektywistyczna | prywatny detektyw | licencjonowany detektyw | detektyw korporacyjny | wywiad gospodarczy | szpiegostwo gospodarcze | ochrona kontrinwigilacyjna | techniki przesłuchań | bezpieczeństwo biznesu | przygotowanie do przesłuchań policyjnych | metody przesłuchań | szpiegostwo gospodarcze | socjotechnika | zagrożenia socjotechniczne | szpiegostwo przemysłowe | ochrona własności przemysłowej | tajemnica przedsiębiorcy | inwigilacja | szpiegostwo | kontrwywiad | zabezpieczanie spotkań | zabezpieczenie przed podsłuchem | ocena lojalności pracowników | wykrywanie kłamstw | wariograf | wykrywacz kłamstw | poligraf | detektor kłamstwa | sprawdzanie uczciwości pracowników | kontrola zwolnień lekarskich | kontrola pracowników na L4 | kontrola pracowników na zwolnieniu | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | | | grafolog | psychografolog | weryfikacja podpisów | autentyczność podpisu | sprawdzenie podpisu | pismo ręczne | rękopis | podpis | grafologia | usługi grafologiczne | sprawdzenie autentyczności podpisu | analiza pisma | badanie pisma | ekspertyza pisma | ekspertyza grafologiczna | ekspertyza podpisu | psychografologia | opinia grafologiczna | badanie grafologiczne | biegły grafolog | cechy pisma | | | | kłamstwo | rozpoznanie kłamstwa | ujawnianie kłamstwa | badanie kłamstwa | symptomy kłamstwa | mimika twarzy | mikroekspersja | nieszczerość | prawdomówność | techniki przesłuchań | metody przesłuchań | cechy kłamstwa | rodzaje kłamstwa | rozmowy wyjaśniające | mimika kłamcy | wykrywanie kłamstwa | rozmowa wyjaśniająca | psychologia kłamstwa | motywy kłamstwa | przyczyny kłamstwa | kłamanie | dochodzenie prawdy | mikromimika twarzy | poradnik kłamstwa | szkolenie kłamstwo | mowa ciała kłamcy | socjotechnika kłamstwa | skuteczne kłamstwo | nauka kłamania | jak kłamać | wiarygodne kłamstwo | mikrogrymasy | emocje twarzy | kłamstwo celowe | białe kłamstwo | magia kłamstwa | metody rozpoznawania kłamstwa | anatomia kłamstwa | poznać kłamstwo | rozpoznać kłamstwo | oszustwo | wariograf | wykrywacz kłamstw | poligraf | detektor kłamstwa | przygotowanie do przesłuchania | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | ||| zabezpieczenia kontrinwigilacyjne socjotechnika techniki manipulacyjne technika manipulacyjna metody manipulacji atak socjotechniczny kłamstwo rodzaje kłamstwa fizyczne objawy kłamstwa jak rozpoznać kłamstwo psychologia kłamstwa nieszczerość jak rozpoznać nieszczerość ujawnianie kłamstwa wariograf detektyw metody przesłuchań techniki przesłuchań pozyskiwanie informacji przesłuchania metodą FBI wywiad gospodarczy szpiegostwo przemysłowe bezpieczeństwo informacji taktyka przesłuchania szkolenie wywiadowcze szkolenie socjotechniczne perswazja mowa ciała szkolenia firmowe „in company” ||| | SZKOLENIA | Szkolenia dla firm - Zobacz to! - SERWIS INFORMACYJNO-EDUKACYJNY - SPECJALISTA.eu - Serwis o Kłamstwie | Serwis Socjotechniczny | Serwis Grafologiczny | SZKOLENIA | Szkolenia dla firm | | atak socjotechniczny | audyt socjotechniczny | bezpieczeństwo biznesu | inwigilacja | inżynieria społeczna | język ciała | język gestów | kłamstwo | komunikacja niewerbalna | kontrwywiad | metody przesłuchań | metody rozpoznawania kłamstwa | metody socjotechniczne | mikroekspersja | mikrogrymasy | mimika twarzy | mowa ciała | mowa ciała kłamcy | narzędzia manipulacji | narzędzia socjotechniczne | sposoby warunkowania zachowań | sposoby wywierania wpływu | narzędzia warunkowania zachowań | narzędzia wywierania wpływu | nauka kłamania | negocjacje | ocena lojalności pracowników | ochrona informacji | ochrona kontrinwigilacyjna | ochrona własności przemysłowej | pozyskiwanie informacji | przygotowanie do przesłuchania | psychologia | psychologia biznesu | psychologia kłamstwa | psychomanipulacje | rozmowa wyjaśniająca | rozpoznanie kłamstwa | skuteczne kłamstwo | socjotechnika | socjotechnika kłamstwa | sposoby manipulacji | symptomy kłamstwa | szkolenia | szkolenia dla firm | szkolenia psychologia | szkolenia wewnętrzne | szkolenie atak socjotechniczny | szkolenie bezpieczeństwo | szkolenie inżynieria społeczna | szkolenie język ciała | szkolenie kłamstwo | szkolenie manipulacje | szkolenie metody przesłuchań | szkolenie metody rozpoznawania kłamstwa | szkolenie metody socjotechniczne | szkolenie narzędzia manipulacji | szkolenie ochrona informacji | szkolenie pozyskiwanie informacji | szkolenie rozmowa wyjaśniająca | szkolenie rozpoznanie kłamstwa | szkolenie socjotechnika | szkolenie sposoby manipulacji | szkolenie szpiegostwo | szkolenie szpiegostwo gospodarcze | szkolenie szpiegostwo przemysłowe | szkolenie techniki manipulacji | szkolenie techniki przesłuchań | szkolenie wywiad gospodarczy | szkolenie zagrożenia socjotechniczne | szpiegostwo | szpiegostwo gospodarcze | szpiegostwo przemysłowe | tajemnica przedsiębiorcy | techniki manipulacji | techniki przesłuchań | warunkowanie zachowań | wywiad gospodarczy | wywieranie wpływu | zabezpieczanie spotkań | zabezpieczenie przed podsłuchem | zagrożenia socjotechniczne | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | szkolenia ocena wiarygodności | szkolenia ocena wiarygodności osób | szkolenia ocena wiarygodności zeznań | szkolenia ocena wiarygodności wypowiedzi | | | socjotechnika | inżynieria społeczna | techniki manipulacji | wywieranie wpływu | warunkowanie zachowań | szkolenia socjotechnika | psychologia | psychotechnika | nlp | nls | manipulacje | mowa ciała | język ciała | mediacje | mediator | negocjacje | negocjator | język gestów | komunikacja niewerbalna | kreacja wizerunku | psychomanipulacje | sprzedaż perswazyjna | wywieranie wpływu | narzędzia manipulacji | narzędzia socjotechniczne | narzędzia wywierania wpływu | narzędzia warunkowania zachowań | atak socjotechniczny | ochrona informacji | pozyskiwanie informacji | metody socjotechniczne | sposoby manipulacji | szkolenia techniki manipulacji | zagrożenia socjotechniczne | kłamstwo | rozpoznanie kłamstwa | symptomy kłamstwa | mimika twarzy | techniki przesłuchań | metody przesłuchań | rozmowy wyjaśniające | psychologia kłamstwa | szkolenie kłamstwo | mowa ciała kłamcy | socjotechnika kłamstwa | skuteczne kłamstwo | nauka kłamania | wiarygodne kłamstwo | metody rozpoznawania kłamstwa | rozpoznać kłamstwo | audyt socjotechniczny | psychologia biznesu | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | | | detektyw | usługi detektywistyczne | agencja detektywistyczna | prywatny detektyw | licencjonowany detektyw | detektyw korporacyjny | wywiad gospodarczy | szpiegostwo gospodarcze | ochrona kontrinwigilacyjna | techniki przesłuchań | bezpieczeństwo biznesu | przygotowanie do przesłuchań policyjnych | metody przesłuchań | szpiegostwo gospodarcze | socjotechnika | zagrożenia socjotechniczne | szpiegostwo przemysłowe | ochrona własności przemysłowej | tajemnica przedsiębiorcy | inwigilacja | szpiegostwo | kontrwywiad | zabezpieczanie spotkań | zabezpieczenie przed podsłuchem | ocena lojalności pracowników | wykrywanie kłamstw | wariograf | wykrywacz kłamstw | poligraf | detektor kłamstwa | sprawdzanie uczciwości pracowników | kontrola zwolnień lekarskich | kontrola pracowników na L4 | kontrola pracowników na zwolnieniu | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | | | grafolog | psychografolog | weryfikacja podpisów | autentyczność podpisu | sprawdzenie podpisu | pismo ręczne | rękopis | podpis | grafologia | usługi grafologiczne | sprawdzenie autentyczności podpisu | analiza pisma | badanie pisma | ekspertyza pisma | ekspertyza grafologiczna | ekspertyza podpisu | psychografologia | opinia grafologiczna | badanie grafologiczne | biegły grafolog | cechy pisma | | | | kłamstwo | rozpoznanie kłamstwa | ujawnianie kłamstwa | badanie kłamstwa | symptomy kłamstwa | mimika twarzy | mikroekspersja | nieszczerość | prawdomówność | techniki przesłuchań | metody przesłuchań | cechy kłamstwa | rodzaje kłamstwa | rozmowy wyjaśniające | mimika kłamcy | wykrywanie kłamstwa | rozmowa wyjaśniająca | psychologia kłamstwa | motywy kłamstwa | przyczyny kłamstwa | kłamanie | dochodzenie prawdy | mikromimika twarzy | poradnik kłamstwa | szkolenie kłamstwo | mowa ciała kłamcy | socjotechnika kłamstwa | skuteczne kłamstwo | nauka kłamania | jak kłamać | wiarygodne kłamstwo | mikrogrymasy | emocje twarzy | kłamstwo celowe | białe kłamstwo | magia kłamstwa | metody rozpoznawania kłamstwa | anatomia kłamstwa | poznać kłamstwo | rozpoznać kłamstwo | oszustwo | wariograf | wykrywacz kłamstw | poligraf | detektor kłamstwa | przygotowanie do przesłuchania | zabezpieczenia kontrinwigilacyjne | ocena wiarygodności | ocena wiarygodności osób | ocena wiarygodności zeznań | ocena wiarygodności wypowiedzi | ||| zabezpieczenia kontrinwigilacyjne socjotechnika techniki manipulacyjne technika manipulacyjna metody manipulacji atak socjotechniczny kłamstwo rodzaje kłamstwa fizyczne objawy kłamstwa jak rozpoznać kłamstwo psychologia kłamstwa nieszczerość jak rozpoznać nieszczerość ujawnianie kłamstwa wariograf detektyw metody przesłuchań techniki przesłuchań pozyskiwanie informacji przesłuchania metodą FBI wywiad gospodarczy szpiegostwo przemysłowe bezpieczeństwo informacji taktyka przesłuchania szkolenie wywiadowcze szkolenie socjotechniczne perswazja mowa ciała szkolenia firmowe „in company” ||| | SZKOLENIA | Szkolenia dla firm

Poznaj skrawek człowieka...
STRONA PRYWATNA
Przejdź do treści
KŁAMSTWO i jego badanie

SOCJOTECHNIKAKŁAMSTWOMANIPULACJEPROFILOWANIETECHNIKI OSOBOPOZNAWCZEWYWIERANIE WPŁYWUPROPAGANDAGRAFOLOGIA DEZINFORMACJA  - Specjalista.eu

Wykrywanie i identyfikacja niewerbalnych symptomów kłamstwa.
Zobacz też:
SZKOLENIA
USŁUGI EKSPERCKIE
WSPARCIE METODYCZNE
KONSULTACJE

z tej dziedziny

Każde kłamstwo wywołuje określone procesy niezbędne do jego wygenerowania lub będące skutkiem tego wygenerowania.

Wśród nich wyróżniamy procesy emocjonalne związane z emocjami pojawiającymi się w związku z kłamstwem takimi jak m. in. wstyd, poczucie winy, strach i podniecenie, poczucie zagrożenia czy niepewności; procesy spójności treści objawiające się zakłóceniem owej spójności, zwłaszcza gdy kłamiący jest zaskakiwany kolejnymi pytaniami i dopytaniami o szczegóły zmuszającymi mózg do zwiększenia wydajności aż do granic możliwości „przerobu” co objawiać się może wspomnianym zachwianiem spójności wewnątrz treści a także spójności przekazu werbalnego z niewerbalnym; oraz procesy kontrolne objawiające się u kłamcy nienaturalnym zachowaniem będącym skutkiem  nadmiernej samokontroli kłamcy który chce zamaskować kłamstwo poprzez pozorowanie jak najbardziej naturalnego zachowania.

Gdy chcemy rozpoznać kłamstwo u naszego rozmówcy pierwszą czynnością jaką musimy wykonać jest ustalenie osobniczego wzorca zachowań neutralnych właściwych badanemu. To właśnie do nich odnosić będziemy późniejsze odstępstwa. Stąd niezwykle ważny jest właściwy plan i odpowiednia taktyka prowadzenia rozmowy czy przesłuchania a także atmosfera w jakiej takie badanie jest prowadzone. Błąd na tym etapie skutecznie utrudni ujawnienie kłamstwa w oparciu o sygnały niewerbalne oraz obniży skuteczność badania.

Oczywiście w praktyce nie zawsze jest taka możliwość choćby ze względy na ograniczenia czasowe lub organizacyjne. Wówczas opieramy się na wzorcach (modelach) ogólnych uniwersalnych. Badanie w oparciu o nie jest dalej możliwe ale jego skuteczność może okazać się nieco niższa.


Podczas prowadzonej przesłuchania/rozmowy w celu ujawnienia kłamstwa zaleca się zwrócić szczególną uwagę na:

1. Twarz rozmówcy w kontekście mimiki twarzy. Ludzka twarz zdradza bardzo dużo, jednak aby to wykryć należy mieć odpowiednią praktykę i doświadczenie albo posiadać odpowiednią aparaturę. Jest tak ponieważ potrafimy zamaskować mimikę twarzy w przeciągu nawet 0,05 sekundy. Jeśli kłamca poczuje się osaczony to na jego twarzy najprawdopodobniej pojawi się objaw strachu. I o ile mieliśmy szczęście aby w tym momencie nie mrugnąć, to mamy szansę zdemaskować oszusta. Niemniej najlepiej w tym celu mieć nagranie które później możemy „na spokojnie” przeanalizować. W sprzyjających warunkach można wykryć nawet do 80% tych symptomów i anomalii w mikroekspresji (mikromimice) świadczących o kłamstwie. Twarz także na skutek emocji zmienia swój wyraz (obraz). Może też pod wpływem stresu powodowanego kłamstwem zaczerwienić się. Mając odpowiednią aparaturę można także wychwycić trwające ułamki sekund niewielkie wzrosty temperatury o ułamki stopni świadczące o kłamstwie.

2. Dłonie rozmówcy naturalnie kontrolować potrafi niewiele osób. Dłonie, a raczej operowanie nimi i gestykulacja potrafią często zdradzić prawdziwe myśli i intencje rozmówcy. Przykładowo jest prawdopodobne, że złodziej zapytany „kto ukradł” niezależnie od tego co powie werbalnie gestykulacją dłoni wskaże na siebie w ten sposób nieświadomie przyznając się do popełnionego czynu. Jeżeli dłoń zbliża się do ust albo nosa, gdy rozmówca udziela jakiejś ważnej odpowiedzi, może to być oznaką kłamstwa – wygląda to jakby chciał powstrzymywać słowa przed wydostaniem się z ust. Kolejny gest to informacja wyrażająca podenerwowanie i krępującą atmosferę – stukanie palcami o blat, udo czy fotel. Może to znaczyć, że kłamca chce zakończyć rozmowę. Oczywiście ktoś oskarżony niewinnie może uczynić to samo, dlatego odczytujmy ten gest zawsze w kontekście innych. Nerwowość ruchów, wbrew powszechnej opinii, niekoniecznie musi zdradzać kłamstwo. Wręcz przeciwnie – ich ustanie – może świadczyć o kłamstwie. Dzieje się tak, gdyż kłamca stara się kontrolować każdy ruch aby się nie zdradzić, dlatego nie robi nic podejrzanego.

3. Stopy i nogi rozmówcy. Nadmiernie intensywne poruszanie nimi świadczy o zdenerwowaniu. Krzyżowanie nóg, przekładanie i prostowanie, kiedy w rozmowie poruszane są istotne tematy to oznaki dyskomfortu co może wskazywać, że omawiany temat jest dla tej osoby powodem do obaw. Jest to ważne źródło informacji, gdyż chroniąc autentyczność swojego wizerunku, najmniej uwagi zwracamy na dolną część ciała.

4. Mruganie rozmówcy. Jego częstotliwość często odzwierciedla szybkość przetwarzania informacji. Kłamstwo oznacza konieczność przetworzenia w danym czasie wielokrotnie większej ilości informacji niż prawda, stąd szybkość mrugania może wzrosnąć.

5. Ramiona rozmówcy które mogą ujawnić szczery stosunek do omawianego tematu.  Gdy rozmówca się z Tobą nie zgadza, lub poruszysz temat krępujący, może odwrócić ramiona w inną stronę. A z kolei, jeśli wykonuje ten gest w trakcie swojej wypowiedzi, może to świadczyć to o tym, że nie jest pewny tego co mówi i może kłamać. Wzruszenie ramionami również świadczy o braku przekonania do własnej wypowiedzi.

6. Oczy rozmówcy które są prawdziwą kopalnią wiedzy. Ruch gałek ocznych odbywający się w sześciu strefach wskazuje na szczerość rozmówcy lub jej brak. Często osoba kłamiąca ucieka wzrokiem w prawą stronę, gdy zaś mówi prawdę – w lewą (dotyczy osób prawostronnych, u osób lewostronnych proces przebiega odwrotnie). Niektórzy kłamcy potrafią kłamać patrząc rozmówcy prosto w oczy, inni będą mieli rozbiegany wzrok. Zwiększona praca mózgu w trakcie kłamania może powodować rozszerzenie źrenic.
Często osoba zapytana „kto jest tu szefem?” pomimo, że nic nie odpowie albo zasłoni się niewiedzą to odruchowo spojrzy w kierunku szefa w ten sposób nieświadomie demaskując przywódcę grupy.
Natomiast mitem jest jakoby osoba szczera podczas rozmowy patrzyła prosto w oczy a kłamca unikał kontaktu wzrokowego. Jeśli już, to najczęściej jest odwrotnie. Wprawiony kłamca będzie utrzymywał kontakt wzrokowy dłużej badając w ten sposób na ile jego kłamstwo jest skuteczne (reakcja zwrotna rozmówcy). Nawiązywanie i utrzymywanie kontaktu wzrokowego podczas rozmowy jest kwestią osobniczą nieprzekładającą się w prosty sposób na ocenę szczerości rozmówcy.

7. Awersja rozmówcy czyli wyraźne odsunięcie ciała od rozmówcy w momencie gdy pada niewygodne pytanie co świadczy o niechęci do udzielenia odpowiedzi na nie. Podobnie należy interpretować cofnięcie głowy, oraz odwrócenie ramion.


To tylko kilka podstawowych narzędzi badania kłamstwa poprzez ocenę przekazu niewerbalnego. Ważne jest aby nigdy nie opierać się na pojedynczym symptomie. Może on być przypadkowy lub wynikać z okoliczności całkowicie niezwiązanych z tematem rozmowy. Analizować należy zespoły symptomów oraz ich powtarzalność.

Odpowiednia konstrukcja rozmowy powinna dać wystarczający materiał do takich badań.

Wróć do spisu treści